bất tử
Định nghĩa
- Tính từ:
- Không bao giờ chết, sống mãi mãi: Chỉ trạng thái hoặc phẩm chất tồn tại vĩnh viễn, không bị hủy diệt bởi cái chết, thường dùng trong ngữ cảnh thần thoại, tôn giáo hoặc để ca ngợi sự vĩnh cửu của danh tiếng, công lao.
- (Khẩu ngữ) Liều lĩnh, bất cẩn đến mức nguy hiểm: Chỉ hành động hoặc lời nói thiếu suy nghĩ, coi thường hậu quả, có thể dẫn đến tai họa.
- (Khẩu ngữ) Đột ngột, bất thình lình: Chỉ sự việc xảy ra một cách đột ngột, ngoài dự tính.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ (nghĩa "sống mãi"):
- Những vị thần trong thần thoại Hy Lạp được coi là bất tử.
- Tên tuổi và sự nghiệp của ông sẽ trở thành bất tử trong lòng công chúng.
- Tính từ (nghĩa "liều lĩnh"):
- Đừng có bất tử mà lái xe sau khi uống rượu.
- Nó nói năng bất tử, chẳng sợ mất lòng ai.
- Tính từ (nghĩa "đột ngột"):
- Ông cụ đang khỏe mạnh, ai ngờ lại chết bất tử như vậy.
Các cách sử dụng nâng cao
- "hoá thành bất tử / trở thành bất tử": Trở nên bất diệt, sống mãi trong ký ức, thường nói về sự hy sinh anh dũng hoặc công lao to lớn.
- Người lính đã hy sinh anh dũng, tên tuổi anh mãi mãi trở thành bất tử.
- "đồ bất tử": Cách gọi mang tính chê bai, chỉ người có hành động liều lĩnh, thiếu suy nghĩ.
- Thằng bé đó là đồ bất tử, leo trèo trên nóc nhà cao thế kia.
Biến thể và từ gần giống
- Bạt mạng (tính từ, khẩu ngữ): Liều lĩnh, không tiếc mạng sống. (Gần nghĩa với nghĩa "liều lĩnh" của bất tử).
- Hắn hành động một cách bạt mạng.
- Bất diệt (tính từ): Không bao giờ mất đi, tồn tại vĩnh viễn. (Gần nghĩa với nghĩa "sống mãi" của bất tử, trang trọng hơn).
- Tình yêu Tổ quốc là bất diệt.
- Vĩnh cửu (tính từ): Tồn tại mãi mãi không thay đổi. (Gần nghĩa với nghĩa "sống mãi" của bất tử).
- Một chân lý vĩnh cửu.
Từ đồng nghĩa
- Sống mãi: Tồn tại lâu dài, không bị lãng quên.
- Liều lĩnh: Hành động mà không sợ nguy hiểm.
- Đột ngột: Xảy ra nhanh chóng, không báo trước.
Từ trái nghĩa
- Phàm trần: Thuộc về thế giới trần tục, sẽ chết.
- Cẩn trọng: Thận trọng, suy nghĩ kỹ trước khi hành động.
- Từ từ: Chậm rãi, có chuẩn bị.
Thành ngữ liên quan
- "Cái chết hoá thành bất tử": Sự hy sinh cao cả khiến cho danh tiếng và tinh thần của người đó sống mãi, không bao giờ bị lãng quên.
- Câu thơ "Có cái chết hoá thành bất tử" ca ngợi sự hy sinh vì đất nước.